RECENZJA KSIĄŻKI „SEKRETNY JĘZYK KOTÓW” 

SUSANNE SCHÖTZ 

Czy kiedykolwiek zastanawiałeś/aś się, w jaki sposób komunikują się Twoje koty? Jakiego używają języka? Jak to się dzieje, że mimo różnic gatunkowych często udaje nam się dojść do porozumienia z naszymi kotami? Jeśli tak, to ta książka jest właśnie dla Ciebie!

„Sekretny język kotów” pokazuje naukową stronę kociej mowy. Susanne Schötz, szwedzka badaczka i wykładowczyni, dzieli się swoim projektem naukowym, którego inspiracją stały się jej własne koty! Choć do tej pory skupiała się na badaniu dźwięków mowy ludzkiej, jej zainteresowania poszerzyły się o aspekty kocich dźwięków. Co ciekawe, nie jest ona ani weterynarzem, ani behawiorystką czy zoopsychologiem, tylko fonetyczką i z tej perspektywy przedstawia swoje badania nad dźwiękami wydawanymi przez koty. Przez wiele lat rejestrowała w rozmaitych sytuacjach dźwięki wydawane przez swoje koty i poddawała je wnikliwej analizie fonetycznej i akustycznej. Okazuje się, że zakres kocich dźwięków jest bardzo szeroki – o wiele większy, niż może nam się wydawać!

Chociaż koty, rzecz jasna, nie używają języka, który przypomina ludzki, nie stosują słów ani gramatyki, autorce udało się sklasyfikować ich język w systemie fonetycznym. Podsumowuje wszystkie rodzaje dźwięków wraz z ich cechami i aspektami, które udało jej się zidentyfikować u kotów. Oprócz typów i kategorii, przypisuje im określone funkcje, które zbadała na podstawie swoich obserwacji. Opisuje ich cechy i właściwości, takie jak długość dźwięku, głośność, wysokość, częstotliwość czy melodyczność.

Co więcej, okazuje się, iż aby wyrazić swoje emocje i potrzeby, zwierzęta mogą wysyłać te same sygnały, co ludzie! Koty – tak, jak ludzie – potrafią wyrażać swoje uczucia głosem, choć nie zawsze korzystają z tej możliwości – ze względu na zachowaną drapieżniczą naturę, nawet w dorosłości mogą niezbyt chętnie okazywać swoje uczucia, aby w ten sposób się chronić i nie pozwalać na jakiekolwiek przejawy słabości bądź bólu.

Choć naukowa analiza i opis zidentyfikowanych dźwięków może nie być szczególnie jasny i interesujący dla niektórych czytelników, z pomocą przychodzi autorska strona badaczki projektu Meowsic: meowsic.se, na której zamieszcza autentyczne nagrania różnorodnych dźwięków wydawanych przez swoje i inne koty, co czyni lekturę bardziej zrozumiałą, a konkretne przykłady dobrze ilustrują poszczególne wzorce i kategorie dźwięków, dzięki czemu łatwiej jest je sobie zobrazować. Autorka zachęca również do obserwacji własnych kotów pod kątem wydawanych dźwięków i porównania ich z już zidentyfikowanymi w badaniach.

Ponadto badaczka zawiera w swojej książce kilka praktycznych wskazówek na lepsze rozumienie sposobu porozumiewania się ze swoim kotem, które sformułowała na podstawie swoich badań i osobistego doświadczenia. Porusza w nim również kilka typowych problemów, które napotykają na swojej drodze opiekunowie kotów, podaje propozycje ich rozwiązań oraz cenne wskazówki.

Badaczka skupia się w swoich badaniach na komunikacji werbalnej kotów, która, jak wiemy, jest jednym z kanałów komunikacji, obok zapachowej (ocieranie się, wydzielanie feromonów, znaczenie moczem), dotykowej („barankowanie”, ugniatanie) i wzrokowej (postawa i ruch). Ponadto z jej badań wynika, że koty zmieniają melodię wydawanych przez siebie dźwięków, a ludzie mogą się nauczyć je rozumieć, co może mieć ogromne znaczenie dla poprawy jakości naszej komunikacji z kotami.

Ważnym przesłaniem autorki jest fakt, iż przy odrobinie praktyki każdy miłośnik kotów może nauczyć się lepszego rozumienia sygnałów językowych swojego pupila, rozróżniania wydawanych dźwięków i dzięki temu może poprawić wzajemny kontakt ze swoim zwierzakiem. Co więcej, lepsze rozumienie komunikacji kocio-ludzkiej może prowadzić do poprawy samopoczucia i dobrostanu naszych pupili, mieć pozytywny wpływ nie tylko na nasze postępowanie w stosunku do kotów, ale i na relacje między ludźmi i kotami w różnych życiowych sytuacjach.